آلرژی

 ماست سل و بازوفیل در اثر فهال شدن 2 گروه از مدیاتورها را ترشح میکنند: 1) مدیاتورهای از پیش ساخته شده  2) مدیاتورهای تازه سنتز شده.

-    مدیاتورهای از پیش ساخته شده: 1) آمینهای بیوژنیک یا وازو اکتیو هستند که این آمینها ترکیباتی غیر لیپیدی، با وزن مولکولی کم و دارای یک گروه آمینی هستند که از قبل در گرانولهای این گروه سلولی ذخیره شده و در اثر فعال شدن این سلولها به بیرون آزاد میشوند. از مهمترین این آمینها در سلولهای انسانی هیستامین و در سلولهای برخی از جوندگان هیستامین و سروتونین است. هیستامین  بعد از آزاد شدن با اثر روی گیرنده های H1 باعث  انقباض ماهیچه های صاف روده و برونش شده و در نتیجه باعث ایجاد علائم گوارشی و تنفسی میگردد. آنتا گونیست های این گیرنده ها شامل آنتی هیستامین ها مانع از این اتصال و در نتیجه بهبود و کنترل علائم میگردند. 2) پروتئین ها و پروتئو گلیکان ها: سرین َََََپروتئازها  مانند تریپتاز و کیماز جزء فراوانترین اجزای موجود در گرانولهای ماست سل ها میباشند . تریپتاز در همه ماست سل ها وجود دارد ولی در سلولهای غیر ماست سل وجود ندارد  و بنابراین افزایش این آنزیم در مایعات بیولوژیک بدن میتواند بیانگر فعال شدن ماست سل ها باشد.

 


-        مدیاتورهای تازه سنتز شده: این مدیاتورها مدیاتورهای لیپیدی و نیز برخی از سیتوکاینها را شامل میشود. از جمله مهم ترین مدیاتورهای لیپیدی میتوان پروستاگلاندین D2  در مسیر سیکلواکسیژناز و لکوترین C4 در مسیر لیپواکسیژناز را نام برد که با اثر روی ماهیجه های صاف و عروق علائم خود را ایجاد میکنند .یکی دیگر از مدیاتوهای لیپیدی PAF  است که این ماده یک مدیاتور مهم در ایجاد واکنشهای آلرژیک آسم  و همچنین بروز واکنشهای دیررس آلرژی به دلیل فعال نمودن سلولهای التهابی میباشد.

 

-        سیتوکین هایی نیز در اثر فعال شدن ماست سل ها و بازوفیل ها ساخته میشوند که در پیشبرد التهابات آلرژیک موثرند مانند TNF-a,IL1, IL4, IL5,IL6  و...

 

2) فاز تاخیری:در اغلب موارد بعد فاز اولیه در عرض 24-2 و اغلب ظرف 8-2 ساعت اول واکنشهای تاخیری اتفاق می افتد. مهمترین سلولها در فاز تاخیری ائوزینوفیل ها و سلولهایTH2  هستند ولی مهاجرت سایر سلولهای التهابی مانند نوتروفیل ها، لنفوسیتها و ماکروفاژها به محل اولیه و سیتوکاینهای ترشح شده از این سلولها و نیز  ماست سل ها در ایجاد این فاز بسیار مهم است.

 

-  علل موثر در ایجاد واکنشهای آلرژیک: در ایجاد آلرژی ها عوامل مختلفی دخیل هستند که این عوامل را تحت 2 گروه کلی بررسی میکنند 1) فاکتورهای مرتبط با میزبان 2) فاکتوهای محیطی

 

1)     فاکتورهای مرتبط با میزبان شامل :

 

-         ژنتیک:مهمترین عامل در بروز واکنشهای حساسیت در یک فرد وجود زمینه ژنتیکی در آن فرد است. به طوریکه دیده شده  در فرزندانی که یکی از والدین آنها مبتلا به آلرژی است احتمال بروز آلرژی در فرزند حدود 50٪ و درفرزندانی که هردو والدین آنها مبتلا به این واکنشها هشتند این احتمال حدود 75٪ است. در واقع سنتز بیش از حد IgE  در افراد جنبه خانوادگی دارد و الگوی کامل وراثت آلرژی به صورت یک الگوی چند ژنی به ارث میرسد.  تعدادی از مطالعات انجام شده توانسته اند ژن ها و یا جایگاه های ژنی موثر در بروز واکنش های آلرژیک را مشخص کنند. یکی از این جایگاه های ژنی روی بازوی بلند کروموزوم شماره 5 نزدیک مجموعه کد کننده ژنی سیتوکین های IL3, IL4, IL5, IL9, IL13  و گیرنده IL4 است  بنابراین بین چند ژن این ناحیه و مکانیسم های تنظیم IgE  و بلوغ و تمایز ماست سل و بازوفیل ارتباطی وجود دارد که میتواند در ایجاد آلرژی نقش داشته باشد همانطور که دیده  شده پلیمرفیسم ژن IL9  در ارتباط با آسم برونشیال در انسان بوده  و این سیتوکین باعث القا التهاب مجاری هوایی در مدل های تجربی آسم میشود.توانایی سنتز IgE  اختصاصی ضد آلرژن هایی مثل RAGWEED  احتمالا به الل های خاصی از MHC\\ وابسته است به این صورت که افراد اتوپیک به این آلرژنها الل هایی از MHC\\ را به ارث میبرند که میتوانند به اپی توپ های غالب این آلرژن متصل شوند.

-         سن: سن نیز به عنوان یک عامل موثر در ایجاد آلرژی محسوب میشود به طوریکه دیده شده بیشترین احتمال بروز آلرژی در بچه های زیر 10 سال است و این به دلیل مقادیر زیاد IgE  در بچه های زیر 10 سال و افت این مقدار در سنین بین 30-10 سالگی است.

-         جنس: اگرچه جنس عامل مهمی در بروز آلرژی نیست و لی اغلب در پسران نسبت به دختران شیوع واکنشهای آلرژیک بیشتر دیده شده که البته این وضعیت در مورد واکنشی چون آسم معکوس است.

 

-         نژاد: افتراق بین فاکتورهای نژادی از فاکتورهای محیطی کمی سخت است ولی به هر حال گاها در بروز برخی از واکنشهای آلرژیک نژاد به عنوان یک عامل موثر در نظر گرفته شده است. به عنوان مثال برای آسم در بین مردمان اسیایی و افریقایی جایگاه های ژنتیکی مختلفی مطرح میباشد.

 

2)     فاکتورهای  محیطی:

 

-         شرایط محیط زندگی: واکنشهای آلرژی در مناطق صنعتی و شهری به دلیل تماس بیشتر با آلاینده های  محیطی نسبت به محیط های روستایی بیشتر بروز میکند.

 

-         تماس با آلرژن ها در سالهای اول زندگی به عنوان یک ریسک فاکتور مهم در بروز واکنش های آلرژیک در سنین بالا در نظر گرفته شده است.

 

-        فرضیه بهداشتی:ygiene hypothesis دگرگونی در تماس با میکرو ارگانیسم ها در حال حاضر به عنوان قابل قبول ترین عامل برای افزایش آلرژی ها مورد بررسی قرار میگیرد.از آنجایی که در بچه هایی که در خانواده های بزرگ و پر جمعیت و یا در مراکز نگه داری کودکان زندگی میکنند بروز واکنشهای آلرژیک کمتر دیده شده است رابطه ای بین تماس با باکتری ها و ویروس ها در دوران بچگی و محافظت در برابر بروز واکنشهای آلرژیک در سنین بزرگسالی مطرح شده است  که تحت عنوان فرظیه بهداشتی نامیده شده است. در واقع تماس با اندوتوکسین و سایر اجزا میکرو ارگانیسم ها باعث کاهش آزادسازی سیتوکینهایی مانند TNF-a, IL10, IL12, INFg شده و در نتیجه باعث کاهش بروز واکنشهای آلرژیک میشود.

 

-          همچنین در مطالعات اخیر دیده شده است که برخی از انگل های معمول مانند کرم های روده ای در دیواره معده و از آنجا به گردش خون موادی شیمیایی را آزاد میکنند که باعث سرکوب سیستم ایمنی و مهار بدن برای حمله علیه آنها میشود. بنابر این نتیجه تائید دیگری بر فرظیه بهداشتی ایجاد شده که همزیستی انسان و انگل منجر به عملکرد صحیح سیستم ایمنی تنها در حضور انگل شده و عدم وجود این همزیستی میتواند باعث فوق حساس شدن سیستم ایمنی شود. البته این نظریه با مطالعات انجام شده در مورد افزایش بروز آلرژی در اثر آلودگی با برخی از کرم های روده ای در چین و کانادا در تضاد است  ولی به هر حال در حال حاضر تلاشهایی در جهت بررسی اثر درمانی انواعی به خصوص از کرمها در درمان برخی از انواع آلرژی ها آغاز شده است.  محققین یکی از علل اصلی آلرژی را تاخیر در استقرار فلور نرمال روده در برخی از بچه ها میدانند.

 


-         انواع آلرژی: آلرژی ها را برحسب نوع و راه ورود آلرژن در چند دسته طبقه بندی میکنند

 

1)آلرژی به آلرژن های موجو در هوا

 

2)آلرژی های غذایی

 

3)     الرژی منتقله از حیوانات و نیش حشرات

 

4)     آلرژی به مواد شیمیایی

 

5)     آلرژی دارویی

 

-         آلرژی به آلرژن های موجود در هوا مانند:

 

آلرژی به گرده گلها: گرده گلها و درختان به صورت فصلی و اغلب در اوایل بهار و اوایل پاییز میتواند باعث ایجاد واکنشهای آلرژیک به صورت رینیت آلرژیک شود.

 

آلرژی به اسپور قارچها :که در هوا و بیشتر در نقاط گرم و مرطوب پراکنده هستند میتواند باعث بروز واکنشهای آلرژیک منتقله از راه هوا از جمله رینیت آلرژیک شود.

 

آلرژی به مایت های موجود در خاک: مایت ها موجودات زنده بسیار ریز و میکروسکوپی ساکن در خاک هستند که میتوانند باعث ایجاد علائم آلرژی شوند.

 

-         آلرژی غذایی: برخی از افراد به انواع خاصی از مواد غذایی حساس هستند و علائم گوارشی را در صورت مصرف این نوع از مواد غذایی نشان میدهند. 2٪ از بزرگسالان و 6٪ از بچه ها مبتلا به این نوع از آلرژی هستند. عدم تحمل برخی از مواد غذایی با آلرژی های غذایی نباید اشتباه شود. هرچند علائم در هر دو حال یکی است ولی در آلرژی ها حتی با خوردن کمترین مقدار ماده غذایی علائم ظاهر میشود ولی در عدم تحمل تنها در اثر مقادیر بالاتر این علائم بروز میابند. از شایع ترین آلرژی های غذایی عبارتند از:

 

1)     آلرژی به تخم مرغ:  یکی از معمول ترین آلرژی ها به ویژه در بچه ها است.

2)     آلرژی به شیر: این نوع از آلرژی نیز در بچه ها بسیار شایع است

3)     گندم: یکی از پروتئین های موجود در گندم میتواند در برخی از افراد باعث ایجاد واکنش سیستم ایمنی و بروز علائم آلرژی شود.

4)     بادام زمینی ، گردو، بادام، پسته و سایر آجیل ها: حساسیت به این مواد در برخی از افراد به حدی زیاد است که حتی تماس به مقادیر کم این مواد موجود در سطح تجهیزات تهیه سازی این مواد واکنش نشان میدهند و حتی در برخی از افراد میتواند منجر به ایجاد واکنشهای آنافیلاکتیک شود.

5)     غذاهای دریایی مانند انواع ماهی و میگو

 

- آلرژی  منتقله از طریق حیوانات و حشرات:  این آلرژی میتواند در اثر تماس با  پشم و موی  حیوانات و نیش حشرات در افراد حساس ایجاد شود.

 

- آلرژی به فلزات و مواد شیمیایی:  آلرژی به فلزاتی مانند نیکل، کبالت و مواد شیمیایی مانند آنچه در مواد شیمیایی هستند در افراد حساس اتفاق میافتد.

 

-         آلرژی های دارویی: حساسیت های دارویی میتواند در افراد حساس و نسبت به داروهای مختلف ایجاد شود. از جمله این آلرژی ها عبارتند از:

 

1)    آلرژی به پنی سیلین: پنی سیلین یکی از معمول ترین داروهای آلرژی زا در افرا حساس است که میتواند در افراد بسیار حساس منجر به ایجاد واکنش های آنافیلاکسی شود.

2)     حساسیت به آسپرین : افراد حساس به آسپرین  در اثر مصرف آسپرین و سایر NSIDs علائم آلرژی را نشان میدهند. حدود 10٪ افراد مبتلا به آسم  در اثر مصرف این داروها علائم شدیدتری از اسم را نشان میدهند که گاه میتواند تهدید کننده زندگی باشد. علائم  حساسیت به آسپرین شامل آبریزش بینی، التهاب، پولیپ بینی ، راش، کهیر و  شوک آنافیلاکتیک میباشد. افراد حساس به آسپرین  در اثر مصرف سایر NSIDs نیز ممکن است این علائم را نشان میدهند. آسپرین و سایر داروهای این گروه نیز در برخی از افراد میتواند منجر به زخم معده، خونریزی و صدمات کبد و کلیه شود. افراد حساس به آسپرین همچنین نباید سایر NSIDs  مانند ایبوپروفن و ناپروکسن را مصرف کنند. همچنین از آنجایی که در داروهایی مانند داروهای سرماخوردگی، سرفه وتب آسپرین به عنوان یکی از مواد تشکیل دهنده است این داروها در افراد حساس باید حتما با مشورت پزشک مصرف شود.

 

علائم بالینی:

 

علائم بالینی حسایت ها بر حسب شدت در 3 گروه واکنش ها خفیف، متوسط و شدید طبقه بندی میشوند.

 

1)     واکنش های خفیف(mild ):  واکنش هایی که یک قسمت به خصوص از بدن را تحت تاثیر قرار میدهد مانند آبریزش از بینی، خارش، اب ریزش از چشم ها

2)     واکنش های متوسط:(moderate ): واکنشهایی که در آنها علائم به سایر قسمتهای بدن نیز منتشر میشود مانند خارش های منتشر و یا مشکل در تنفس

3)     واکنش های شدید(sever ): واکنش هایی مانند شوک انافیلاکسی که تهدید کننده زندگی بوده و در افراد بسیار حساس اتفاق میافتد.

 علائم بالینی در حساسیت ها بر حسب محل ورود و اثر گذاری آنتی ژن متفاوت است از جمله:

 

-         در سیستم تنفسی: مشکلات تنفسی ، احتقان ریه ها، درد قفسه سینه، خس خس سینه و سرفه

-        

/ 2 نظر / 82 بازدید
شيوا

سلام روزتون بخیر من دانشجوی پزشکی هستم 1سوال در درس ایمونولوژی واسم پیش اومده میشه لطفا راهنماییم کنید میدونید که لنفوسیت های b , t به غدد لنفاوي مي رن bبه بخش كورتكس و t به بخش پارا كورتكس كورتكس و پارا كورتكس موادي ترشح ميكنن كه گيرنده ي اين مواد روي لنفوسيت هاست شما اسم اين مواد و اسم اون گيرنده ها رو مي دونين؟ ميشه لطفا اگه ميدونين تو وبلاگم واسم نظر بذارين متشكرم

rashid

آقا واقعا مرسی.دمتون گرم.من چند روزه دنبال یه مطلب میگردم که خداراشکر تو وبلاگ شما پیدا شد.